Tanka (Đoản ca) là tên ban đầu của thể loại thơ ngắn Nhật Bản, đã có từ thế kỷ thứ X, nhằm phân biệt với Trường ca (Choka). Chúng ta đã biết đến thể loại thơ Haiku là thể loại thơ thường có 17-18 âm tiết, và được viết thành 3 dòng. Còn thể loại thơ Tanka thì thường có tới 29-31 âm tiết, và được viết thành 5 dòng. Từ đầu thế kỷ XX, nhà thơ Masaoka Shiki đã rất chú ý đến việc làm mới lại thể thơ Tanka, đưa nó vào các đề tài hiện đại và dần dần chuyển hóa nó thành một thể thơ riêng biệt, thường là thơ không đề, lấy tên chung là Tanka, còn thể loại thơ ngắn hiện đại thì đặt tên khác là Waka. Những năm gần đây, thể thơ Tanka của Nhật phát triển khá đều đặn và mạnh mẽ. Xin giới thiệu với bạn đọc một chùm thơ Tanka gần đây, trích từ Tuyển tập Thơ Nhật Bản hiện đại được dịch ra tiếng Nga, lấy tên là “Ngọn gió lạ” (Nhà xuất bản Inostranka, Maxcơva, 2003).
Thơ Tanka Nhật Bản của Chikako Yonekawa
Chikako Yonekawa (Sinh năm 1959), nhà thơ, chuyên viết thơ thể Tanka, tác giả tập thơ “Mái chèo trời nắng hạ” (1988), và “Một lần trong mùa hè” (1993), “Cái giếng bên cây Ginkgo” (2001). Được giải thưởng của Hội các nhà thơ Tanka hiện đại (1989) và Giải thưởng mang tên Kono Aiko (1993).
***
Anh buồn chăng?
Hay là ngồi tạm nghỉ đêm nay
Trên chiếc ghế mây - một em nhỏ vừa mới vẽ ra,
Chiếc ghế sẽ hợp với giấc mơ anh,
Vì ánh trăng non đêm nay - cũng sẽ ngồi trên đó!
***
Sau phút ôm hôn thật chặt
Không thể rời thân thể em,
Tôi bỗng nghe lặng thinh
Một con thuyền chầm chậm lướt qua
Ở đâu đó, trong vòng tay kỷ niệm!
Bằng Việt giới thiệu và dịch/ báo Người Hà Nội
http://nguoihanoi.com.vn/tho-tanka-nhat-ban_258888.html